Atrakcyjna oferta zatrudnienia albo perspektywa wspólnego życia za granicą mogą okazać się pułapką. Sprawcy wykorzystują takie obietnice, by przejąć kontrolę nad drugą osobą. Handel ludźmi, określany mianem współczesnego niewolnictwa, należy do najpoważniejszych przestępstw zorganizowanych. Jego wykrycie i udowodnienie bywa trudne, a skutki uderzają w podstawowe prawa człowieka, przede wszystkim w wolność i godność.

Sygnały, których nie wolno ignorować

Praca przymusowa to wykonywanie obowiązków pod przymusem, wbrew woli zatrudnionej osoby. Niekiedy warunki przypominają niewolnictwo. Alarmujące jest zarówno użycie przemocy, jak i pozbawianie pracownika realnej możliwości odejścia. Sprawcy mogą ściśle kontrolować jego zachowanie, ograniczać poruszanie się, grozić mu, poniżać go lub stosować przemoc psychiczną i fizyczną.

O zagrożeniu mogą świadczyć również warunki życia i zatrudnienia: brak higieny, zbyt mało jedzenia, nieodpowiednie zakwaterowanie czy wymuszane nadgodziny. Niepokoić powinno też wstrzymywanie pensji, brak wypłaty albo przekazywanie kwoty niższej od zapisanej w umowie.

Izolowanie od rodziny i znajomych, przenoszenie w inne miejsce bez zgody oraz blokowanie powrotu do domu lub odejścia z pracy to kolejne sygnały wymagające reakcji. Podejrzenie pracy przymusowej można zgłosić miejscowym organom ścigania. Pomocy udzielają także organizacje społeczne oraz linie wsparcia dla osób pokrzywdzonych. Takich sygnałów nie warto lekceważyć.

Bezpieczny wyjazd zaczyna się od sprawdzenia oferty

Przed podjęciem pracy za granicą należy ustalić, czy pracodawca rzeczywiście istnieje, oraz zweryfikować jego adres i numer telefonu. Jeśli w rekrutacji uczestniczy pośrednik, warto sprawdzić legalność jego działalności i zapytać, na jakie wsparcie można liczyć, gdy warunki umowy nie zostaną dotrzymane.

O umowę warto poprosić w języku polskim. Przed podpisaniem trzeba ją dokładnie przeczytać i wyjaśnić niezrozumiałe zapisy. Za pieniądze przekazane pośrednikowi, na przykład na zakup biletu, należy otrzymać pokwitowanie.

Przygotowania obejmują też sprawdzenie ważności paszportu oraz zebranie wymaganych pozwoleń i dokumentów potwierdzających kwalifikacje. Jeśli pracodawca nie zapewnia ubezpieczenia, trzeba wykupić je samodzielnie.

Bliskim dobrze zostawić kopie paszportu, dowodu osobistego, umowy o pracę i pozwoleń, a także wizy, jeżeli jest wymagana. Powinni również znać adres i telefon pracodawcy. Przed podróżą warto ustalić częstotliwość rozmów oraz hasło, które zasygnalizuje zagrożenie, gdy swobodna rozmowa nie będzie możliwa. Należy też zapisać dane kontaktowe polskiej ambasady i konsulatu w kraju docelowym.

Źródło: Komenda Powiatowa Policji w Środzie Śląskiej – Portal polskiej Policji